Achillespeesrekking: wat je moet weten

Heb je ooit die zeurende pijn achter je hiel gevoeld als je 's ochtends uit bed stapt? Misschien heb je een paar stappen gezet en gedacht: "Daar is mijn achillespees ook wakker geworden."

Ja, want deze pees – de grootste in ons lichaam – is, als je je laat horen, ook echt heel erg aanwezig. In mijn praktijk zie ik patiënten die met een lichte mankheid binnenkomen, met een blik op hun gezicht van iemand die beseft dat er iets mis is, maar hoopt dat het vanzelf overgaat. Helaas is dat niet altijd het geval.

Een verrekte achillespees is zo'n aandoening die ieders dag kan verpesten, van de fanatieke hardloper tot de oma die gewoon pijnloos de trap op wil lopen.

Wat is dat "rekken" precies?

Laten we het dus even duidelijk stellen. Wanneer we spreken over een uitgerekte achillespees, beschrijven we eigenlijk een situatie waarbij deze dikke, vezelige streng – die de kuitspieren met de hiel verbindt – aan overmatige spanning wordt blootgesteld.

Stel je een pees voor als een zeer sterke elastische band. Die werkt jarenlang perfect en stelt je in staat te lopen, rennen en springen. Maar als je hem na verloop van tijd aan overmatige of herhaalde belasting blootstelt, kan hij enigszins gaan verslappen. Hij breekt niet (dat zou een andere, veel ernstiger zaak zijn), maar raakt ontstoken, verdikt en verliest een deel van zijn natuurlijke elasticiteit.

Het is net als een haarelastiekje te vaak gebruiken: het wordt uiteindelijk minder flexibel en brozer. Met de achillespees gebeurt hetzelfde. Alleen voel je het pas echt als het gebeurt.

De oorzaken? Vaker voorkomend dan je denkt.

Even kijken... Een paar weken geleden kwam er een patiënt bij me, een 45-jarige accountant die had besloten weer in vorm te komen. "Dokter," zei hij, "ik ben na tien jaar op de bank weer begonnen met hardlopen, en nu doet mijn hiel vreselijk veel pijn." Nou, dat is een klassieker.

Intensieve activiteiten, waar je niet meer aan gewend bent, zijn een van de belangrijkste oorzaken. Het lichaam heeft tijd nodig om zich aan te passen, maar we hebben vaak haast. We rennen te veel, te snel, te vroeg.

Maar het zijn niet alleen weekendsporters die risico lopen. Ik heb zelfs achillespeesproblemen gezien bij mensen die simpelweg andere schoenen droegen. Ja, slecht passende schoenen kunnen enorme schade veroorzaken. Vooral schoenen met hakken die te laag zijn als je gewend bent aan hoge hakken, of andersom. De pees moet dan in een andere hoek werken en gaat protesteren.

Overgewicht is een andere factor die we niet kunnen negeren. Elke extra kilo zet extra druk op onze pezen. En dan zijn er nog de te strakke kuitspieren – de spieren die je nooit rekt en die constant aan de arme achillespees trekken. Een perfect recept voor problemen.

Symptomen: wanneer de pees "probeert"

Hielpijn, vooral 's ochtends. Vrijwel alle patiënten met achillespeesproblemen vertellen me dit. "Dokter, de eerste stappen zijn een hel, maar daarna gaat het beetje bij beetje beter." Dat klopt helemaal.

Het komt doordat de pees 's nachts een beetje "verkort", en wanneer je er weer lichaamsgewicht op zet, protesteert hij. Na een paar stappen "warmt" hij weer op en neemt de pijn af, maar het is een zeer kenmerkend symptoom.

Dan is er nog de stijfheid. Dat gevoel alsof er een strak gespannen pees achter de enkel zit die niet wil ontspannen. Patiënten vertellen me vaak dat ze zich "onhandig" voelen in hun bewegingen, alsof de enkel niet goed reageert op commando's.

Gevoeligheid bij aanraking is een ander typisch teken. Als je op de pees drukt en het doet pijn, dan is dat een waarschuwingssignaal dat je niet moet negeren. Dat geldt ook voor zwelling rond de pees, die soms met het blote oog zichtbaar is.

Hoe stel ik een diagnose in mijn praktijk?

Wanneer een patiënt binnenkomt met vermoedelijke achillespeesproblemen, is het eerste wat ik doe kijken. Ik observeer hoe ze lopen, hoe ze landen en of er zichtbare zwelling is.

Vervolgens onderzoek ik de pees met mijn handen. Ik voel de pees over de hele lengte en zoek naar gevoelige plekken, verdikkingen en knobbeltjes. De bekende Thompson-test – waarbij ik op de kuit druk en kijk of de voet beweegt – helpt me te bepalen of er sprake is van een volledige scheur (maar dat is een ander, veel dramatischer verhaal).

Maar vaak moet ik dieper graven. Echografie is fantastisch om te zien wat er in de pees gebeurt: of er sprake is van verdikking, verkalking of degeneratie. MRI reserveer ik voor complexere gevallen, wanneer ik ook de omliggende structuren moet beoordelen.

De behandelingsopties die we beschikbaar hebben

Nou, dat hangt er echt vanaf hoe ernstig de situatie is. Meestal beginnen we met een conservatieve aanpak, wat een chique woord is voor "laten we proberen de pees te genezen zonder operatie."

Rust is essentieel, ook al weet ik dat niemand dat wil horen. "Maar dokter, ik moet trainen voor de marathon!" Dat overkomt me vaak. Kijk, de pees heeft tijd nodig om te herstellen. IJs helpt de eerste paar dagen om de ontsteking te verminderen, en pijnstillers geven tijdelijke verlichting.

Maar het echte werk wordt verricht door middel van fysiotherapie. Het rekken van de achillespees en spierversterkende oefeningen zijn essentieel. Een goede fysiotherapeut weet hoe de belasting geleidelijk op te bouwen en hoe de pees te trainen zonder deze te overbelasten.

In sommige hardnekkige gevallen overweeg ik shockwave-therapie of specifieke infiltraties. Een operatie? Die reserveer ik echt voor de meest ernstige gevallen, wanneer alle andere behandelingen hebben gefaald en de kwaliteit van leven van de patiënt in het geding is.

Het herstelproces: wat kunt u verwachten?

Laten we duidelijk zijn: het herstel van de achillespees vereist geduld. Het is niet zoals een klein wondje dat binnen een week geneest. Pezen hebben hun eigen tijd nodig, vaak een behoorlijke tijd.

Meestal zie ik na 2-3 weken van de juiste behandeling al verbetering, maar volledig herstel kan maanden duren. Dat hangt af van de ernst van het probleem, de leeftijd van de patiënt en hoe nauwkeurig hij of zij de instructies opvolgt.

Het hervatten van lichamelijke activiteit moet geleidelijk gebeuren. Je gaat niet van de bank af naar een hardlooprondje van 10 kilometer. Eerst wandel je, dan jog je, dan ren je langzaam en uiteindelijk pak je je normale tempo weer op. Het is een proces dat je niet moet overhaasten.

Voorkomen is beter dan genezen: beter voorkomen dan genezen.

Regelmatig stretchen van de kuitspieren is goud waard voor de gezondheid van de achillespees. Vijf minuten per dag kan wekenlange pijn voorkomen. Dit zeg ik als iemand die te vaak patiënten in de praktijk ziet komen met de woorden: "Had ik maar wat meer gestrekt..."

De juiste schoenen maken echt een wereld van verschil. Ik heb het niet over de duurste schoenen, maar over schoenen die geschikt zijn voor jouw voet en de activiteit die je doet. Als je hardloopt, draag dan geschikte hardloopschoenen. Als je veel loopt, investeer dan in comfortabele schoenen. Je achillespees zal je dankbaar zijn.

Opwarmen voor het sporten is geen tijdverspilling. Het is een investering in de gezondheid van je pezen. En als je na een pauze weer begint met sporten, doe het dan rustig aan. Je lichaam heeft tijd nodig om te wennen aan de nieuwe situatie.

SmartHallux: Waar wij u kunnen helpen

Dr. Luigi Manzi, die specifieke ervaring op dit gebied heeft opgedaan, begeleidt elke patiënt met een persoonlijk behandelplan en maakt daarbij gebruik van de modernste technieken, waaronder regeneratieve therapieën met stamcellen wanneer dat nodig is.

Het SmartHallux- team behandelt aandoeningen zoals hallux valgus , Morton-neuroma en andere misvormingen die voetpijn veroorzaken. SmartHallux biedt uitgebreide ondersteuning gedurende het gehele behandeltraject en is een uitstekende keuze voor een effectieve behandeling op maat. Boek nu (opent in een nieuw tabblad) uw consult bij het SmartHallux-team.

Veelgestelde vragen